Leven en werk: Maarten Luther tussen rebellie en tijdgeest

Een rijk leven, vervuld en strijdlustig, vol conflicten en triomfen, jachtig en rusteloos: Luther was een rebel en hervormer, een denker en maker, hij was zijn tijd ver vooruit, maar bleef toch hechten aan de middeleeuwen.

Luther werd op 10 november 1483 in het stadje Eisleben geboren, zijn kinder- en jeugdjaren bracht hij in het nabijgelegen Mansfeld door. Dankzij zijn vaders succesvolle werkzaamheden in de mijnbouw kon hij een goede opleiding volgen, in 1501 schreef hij zich in aan de universiteit van Erfurt. Een zwaar onweer – zo doet het verhaal de ronde – betekende het beslissende keerpunt in zijn leven: in zijn angst legde hij de gelofte af monnik te worden, indien hij het onweer ongedeerd zou overleven. Slechts twee weken later, op 17 juli 1505 , deed hij zijn intrede in het klooster van de augustijner eremieten in Erfurt. Hij studeerde theologie en werd al in 1507 tot priester gewijd. Het was een tijd waarin de aflaathandel floreerde: geld tegen zielenheil, zo luidde het devies. En reeds als jonge doctor in de theologie en als professor uitte Luther ernstige kritiek op deze onheilige handel. Op 31 oktober 1517 publiceerde hij uiteindelijk in Wittenberg zijn beroemde 95 stellingen over dit onderwerp. Tot zijn eigen verrassing werden deze al gauw openbaar verspreid – ze bereikten na korte tijd zelfs Rome. In 1518 stelde de rooms-katholieke kerk tegen Maarten Luther een onderzoek in wegens ketterij. De Saksische keurvorst Frederik de Wijze zette echter in plaats van het in Rome geplande verhoor door dat Luther in Augsburg werd gehoord, van waaruit deze 's nachts wist te ontkomen – Luther had geweigerd zijn stellingen te herroepen. Daarmee was het geduld van de paus ten einde; hij dreigde Luther met de ban en liet hem excommuniceren. Op de Rijksdag te Worms, waar hij door de bevolking met gejuich werd begroet, zou Luther nogmaals een kans krijgen, maar ook hier weigerde hij ook maar iets te herroepen; vervolgens vluchtte hij naar de Wartburg bij Eisenach. Op 13 juni 1525 trouwde Maarten Luther met de vroegere non Katharina von Bora. Het grote gezin – de Luthers hadden zes kinderen – woonde samen met pleegkinderen, familieleden, personeel en studenten in het voormalige augustijnenklooster. In 1546 werd Luther naar zijn geboortestad Eisleben ontboden om een erfeniskwestie te regelen en hier liep ook zijn leven ten einde. Op 18 februari overleed Maarten Luther, drie dagen later werd hij in Wittenberg bijgezet – in de kerk waar hij bijna dertig jaar eerder zijn stellingen had aangeslagen, die zulke ingrijpende gevolgen zouden hebben.

Ontdek het vakantieland Duitsland op de kaart

Voeg hier uw favorieten toe. Bewaar de gekozen bestemmingen, sorteer ze, deel ze, druk ze af en plan uw reis naar Duitsland van begin tot eind.

0 favorieten geselecteerd