Frankfurt

Frankfurt – muzeum prawdy, piękna i dobroci

Frankfurt to właściwie dosyć nowoczesne miasto. To biznes, architektura i trzecie pod względem wielkości lotnisko europejskie. Może właśnie dlatego w Frankfurcie panuje tak szczególna przychylność do muzeów różnych rodzajów, kierunków i wielkości. Zgodnie z zasadą: zawsze trochę wyprzedzać, lecz mimo to zachować czas.

Prawdopodobnie Frankfurt kojarzy się w pierwszej chwili z wielkim biznesem, brokerami, bankami i giełdą. To prawda – tyle, że nie cała. Bo Frankfurt posiada niezrównaną ofertę muzealną. Szczególny zachwyt budzi wybrzeże muzealne – Museumsufer – na południowym brzegu Menu, przede wszystkim wspaniały Miejski Instytut Sztuki z Galerią Miejską. Jest to jedno z najważniejszych w Niemczech muzeów sztuki, prezentujące arcydzieła sztuki europejskiej z dziewięciu wieków. Otwarta niedawno podziemna część mieści w sobie zbiory od 1945 roku, zawierające dzieła tak wielkich artystów, jak Joseph Beuys i Gerhard Richter. Kawałek na wschód znajduje się muzeum filmowe i muzeum architektury, same w sobie stanowiące przykład innowacyjnej i niekonwencjonalnej architektury. Niedaleko stąd wznosi się Muzeum Sztuki Użytkowej: 1000 lat rzemiosła artystycznego prezentowane w budzącym podziw budynku zaprojektowanym przez amerykańskiego architekta Richarda Meiera. Po drugiej stronie Menu, również w odległości zaledwie kilku minut, warto odwiedzić zaprojektowane przez Hansa Holleina muzeum Sztuki Nowoczesnej oraz wystawę w Kunsthalle Schirn, uznawanej obecnie za jedno z wiodących muzeów w Niemczech i Europie. Trochę mniej wybitną sztukę, często poza głównym nurtem, lecz doskonałej jakości, można znaleźć w licznych galeriach wokół katedry. Nawet metro jest przestrzenią sztuki, na przykład na stacji Dom/Römer, gdzie w projekcie „Grenzland“ można obejrzeć prace na styku sztuki, architektury i designu.

Granice namacalności przekracza często kultura i historia żydowska od swych początków w XII wieku do nowego początku po 1945 roku. Muzeum Żydowskie w zabytkowych salach Pałacu Rothschilda oraz oddział muzeum przy Judengasse dają temu poruszające i autentyczne świadectwo. Nierozerwalnie związany z Frankfurtem jest również wielki syn tego miasta, Johann Wolfgang von Goethe, po którego śladach można odkrywać Frankfurt XVIII wieku. Na przykład w Domu Goethego lub w Gerbermühle, romantycznym lokalu z ogrodem na brzegu Menu, gdzie poeta chętnie raczył się winem jabłkowym. Gościem w Gerbermühle bywał prawdopodobnie także frankfurcki lekarz Heinrich Hoffmann, który po napisaniu bajki „Staś Straszydło” („Struwwelpeter“) stał się klasykiem literatury dziecięcej. Mieszkańcy Frankfurtu poświęcili mu muzeum, ulokowane w starej pięknej willi w wytwornym Westend. W muzeum znajdują się rysunki, rzadkie wydania „Stasia Straszydła”, tłumaczenia, parodie i inne eksponaty. Ilustrowane historie mają we Frankfurcie tradycję, czego dowodzi „Caricatura“, wiodące niemieckie muzeum nonsensu. F. W. Bernstein, Robert Gernhardt, Chlodwig Poth, Hans Traxler, F. K. Waechter, Bernd Pfarr i wielu innych wywoła z pewnością szeroki uśmiech na twarzy i dobry humor.

Może trochę poważniejszy nastrój, lecz z pewnością twarda rzeczywistość panuje w siedzibach banków i biurowcach, tworzących najbardziej imponującą panoramę, prawdziwy symbol Frankfurtu. Również tu można jednak znaleźć sztukę światowej rangi – zbiory Deutsche Bank, Commerzbank czy DZ Bank, których nie powstydziłoby się żadne muzeum, są prezentowane regularnie publiczności. Wieże banków jako przestrzenie sztuki – jeśli cokolwiek najlepiej charakteryzuje Frankfurt, to właśnie to.

Highlights
  • Wielkie pieniądze i drapacze chmur: dzielnica bankowa

    Sięgające nieba fasady budynków bankowych o futurystycznej architekturze są znakiem rozpoznawczym frankfurckiego centrum. Tutaj, gdzie Frankfurt w sposób niepohamowany pnie się ku górze, między skupioną wokół głównego dworca kolejowego dzielnicą Bahnhofsviertel, terenami targowymi a Starą Operą (Alte Oper) leży centralny europejski obszar finansowy: frankfurcka dzielnica bankowa (Bankenviertel). Dwa, pochodzące jeszcze z lat sześćdziesiątych 20 wieku wieżowce przy ulicy Bockenheimer Landstraße chylą się dzisiaj przed prawdziwymi gigantami, którym Frankfurt zawdzięcza swój przydomek „Mainhattanu” (czyli Manhattanu nad Menem). Klasykami są gmach banku Deutsche Bank z dwiema wieżami, mającymi symbolizować strony „Winien i Ma”, oraz słynny wieżowiec Messeturm (pol. Wieża Targowa), zlokalizowany w biznesowym centrum miasta i stanowiący wspaniały przykład architektury postmodernistycznej.

  • Sztuka i kultura w najwyższym stężeniu: nadrzeczna dzielnica muzeów Museumsufer

    Na brzegu Menu (Main), od strony dzielnicy Sachsenhausen, na odcinku nabrzeża rzeki ograniczonym zabytkową żelazną kładką dla pieszych Eiserner Steg i mostem Friedensbrücke (pol. Most Pokoju), rozciąga się nadrzeczna dzielnica muzeów Museumsufer, centrum sztuki i kultury miasta, obejmujące 13 różnych renomowanych placówek muzealnych, oraz jedno z najbardziej znaczących miejsc w krajobrazie muzeów niemieckich i europejskich. Do absolutnych atrakcji należą Muzeum Rzemiosła Artystycznego (Museum für Kunsthandwerk), które warto odwiedzić już chociażby ze względu na niezwykle ciekawą bryłę budynku, w którym się mieści, Muzeum Filmu (Filmmuseum) i Muzeum Etnograficzne (Museum für Völkerkunde). Dzielnica muzeów jest także areną dla licznych wydarzeń kulturalnych, jak np. organizowanego w ostatni weekend sierpnia Festynu Nabrzeża Muzeów (Museumsuferfest) oraz odbywającej się każdego roku wiosną Nocy Muzeów (Nacht der Museen).

  • Historia, kult i kultura: Muzeum Żydowskie (Jüdisches Museum)

    Muzeum Żydowskie (Jüdisches Museum) we Frankfurcie mieści się w zabytkowych salach wybudowanego w latach 1812 – 1824 pałacu Rotschildów (Rothschild-Palais). Wystawy eksponowane w muzeum oraz jego filii przy ulicy Judengasse prezentują historię oraz społeczne i religijne życie gmin żydowskich we Frankfurcie, od początków osadnictwa żydowskiego w 12 wieku, przez końcowe lata frankfurckiego getta i niechlubny czas nazistowskich zbrodni po walkę o społeczną integrację i nowy początek gmin żydowskich po roku 1945. Żydowskie przedmioty użytkowe i obiekty kultu przedstawiają codzienność i kulturę religijną w synagodze, domu, w życiu prywatnym oraz wspólnotowym.

  • Miejsce narodzin geniuszu: Dom Goethego (Goethehaus)

    „Z dwunastym uderzeniem dzwona”, jak twierdzi sam Goethe, 28 sierpnia 1749 roku tutaj narodził się geniusz. W miejscu, gdzie stał dom rodzinny poety przy ulicy Großer Hirschgraben, znajdują się Dom i Muzeum Goethego (Goethe-Haus i Goethe-Museum). Dom został zrekonstruowany w sposób wierny oryginałowi. Odtworzony został pierwotny wygląd gabinetu poety, znajdującego się na drugim piętrze budynku. Tutaj powstał dramat „Götz von Berlichingen”, pierwsza wersja Fausta „Urfaust” oraz „Cierpienia młodego Wertera“. Wyposażenie i umeblowanie kuchni, pomieszczeń mieszkalnych i reprezentacyjnych odpowiadają standardom i gustom mieszczańskiej kultury późnego baroku.

  • Muzea o dużym znaczeniu: Instytut Sztuki Städel (Städelsches Kunstinstitut) i Galeria Miejska (Städtische Galerie)

    Instytut Sztuki Städel, zwany także w skrócie „Städel”, jest jednym z najważniejszych i najbardziej znanych muzeów sztuki w Niemczech. Tutaj, w samym sercu frankfurckiej dzielnicy muzeów, prezentowany jest imponujący w swej różnorodności wybór arcydzieł sztuki europejskiej z siedmiu stuleci. Publiczne zwiedzanie z przewodnikiem jest bezpłatne. W każdy pierwszy czwartek miesiąca Städel oferuje szczególnego rodzaju wizytę w muzeum: zawsze od godziny 20.00 w cyklu „art after work” następuje połączenie sztuki i rozrywki.

  • Wszystko, co dobre i nowe: Muzeum Sztuki Nowoczesnej (Museum für Moderne Kunst)

    Muzeum Sztuki Nowoczesnej (Museum für Moderne Kunst) we Frankfurcie nad Menem należy do najważniejszych na świecie muzeów sztuki współczesnej i mimo swojej relatywnie młodej historii ma ugruntowaną pozycję w międzynarodowym krajobrazie muzeów. Od otwarcia w 1991 roku gmach przy Braubachstraße, którego postmodernistyczna architektura ma już dzisiaj charakter modelowy, stało się istotnym elementem i ważnym miejscem spotkań życia kulturalnego i społecznego we Frankfurcie. Zbiory Muzeum Sztuki Nowoczesnej obejmują ponad 4500 dzieł sztuki różnych krajów od lat sześćdziesiątych 20 wieku po dzień dzisiejszy.

  • Frankfurcka dzielnica reprezentacyjna: Römerberg

    Frankfurcki Römer (pol. Rzymianin), jeden z najpiękniejszych historycznych ratuszy Republiki, jest od ponad 600 lat siedzibą burmistrza miasta. Charakterystyczną fasadę ratusza tworzą zrekonstruowane w stylu neogotyckim i ozdobione licznymi elementami dekoracyjnymi schodkowe szczyty trzech dawnych kamienic patrycjuszowskich. Wewnątrz ratusza na szczególną uwagę zasługuje Sala Cesarska (Kaisersaal). Dzielnica Römerberg, jako zabytkowe centrum miasta, którego historia sięga swymi korzeniami aż do czasów dynastii Staufów, przeżywała okres największego rozkwitu w czasach późnego średniowiecza, gdy we Frankfurcie nie odbywały się jeszcze Frankfurckie Targi, ale miały miejsce wielkie ceremonie koronacyjne niemieckich cesarzy.

  • Najprzyjemniejszy zakątek Frankfurtu: Sachsenhausen

    Najlepszą formą zwiedzania Frankfurtu będzie nostalgiczna wycieczka po mieście jaskrawo kolorowym tramwajem turystycznym „Ebbelwei-Express“. W wagonach tramwaju turystom przygrywa muzyka, są oferowane lokalne specjalności, jak cydr (Ebbelwei, od którego nazwa linii), sok jabłkowy i precle. W takiej atmosferze dobry humor rośnie z każdą chwilą. Tutaj w dzielnicy Sachsenhausen, gdzie wąskie, wybrukowane kocimi łbami uliczki i ponad 100 tradycyjnych lokali dba o dobry nastrój i zaprasza do skosztowania jabłecznika z własnych piwnic, szybko zawiązują się nowe przyjaźnie. Frankfurtczycy zasiadają lub stają ze swoimi gośćmi ściśle obok siebie w oryginalnych knajpkach i typowych gospodach w starej części Sachsenhausen i dyskutują o Bogu i wielkich sprawach tego świata.

  • Tego zawsze jest dobrze posłuchać: Stara Opera (Alte Oper)

    Wybudowany w stylu włoskiego renesansu i odrestaurowany wiernie z oryginałem reprezentacyjny gmach opery został uroczyście otwarty w 1981 roku. Od tej pory opera co roku wystawia około 300 najwyższej klasy koncertów i przedstawień w imponujących salach, zapewniających doskonałą akustykę i idealną scenografię dla rozmaitych spektakli na najwyższym poziomie. Tłumy melomanów przybywają na koncerty symfoniczne i kameralne, recitale, spotkania z muzyką dawną i współczesną, a także jazzem, rockiem i pop, występy pod znakiem „lekkiej muzy”, kabaretowe czy wieczory galowe. Liczni goście zaszczycają swą obecnością również wytworny frankfurcki Bal w Operze.

  • Skrawek raju: Ogród Palmowy (Palmengarten)

    W samym środku Frankfurtu, niedaleko biznesowego centrum przy Bockenheimer Landstraße, leży – niczym kawałek wycięty wprost z 19 wieku – oaza spokoju: Ogród Palmowy (Palmengarten). Przepiękny park z eleganckim budynkiem kongresowym, romantycznymi sadzawkami i barwnymi, troskliwie wypielęgnowanymi rabatami, jest wprost wymarzonym miejscem do marzeń, spacerów i przechadzek. Znajdujące się w ogrodzie palmiarnia i pawilon tropikalny Tropicarium to małe, zamknięte w sobie światy, w których występuje prawdziwa tropikalna dżungla z bujną podzwrotnikową roślinnością: palmami, gigantycznych rozmiarów bylinami, paprociami i kwiatami, które wyglądają jak przeniesione wprost z raju. Więcej

  • Ruchome schody ku zakupowym emocjom: MyZeil

    Wyjątkową atrakcję, i to nie tylko dla zakupowiczów, stanowi galeria handlowa o spektakularnej architekturze: zaprojektowane przez słynnego włoskiego architekta Massimiliano Fuksasa i otwarte w 2009 roku centrum „My Zeil”. Wykonany ze szklanych tafli osadzonych w metalowym szkielecie trzon galerii w formie leja o wygiętym kształcie zdaje się rzeczywiście wciągać gości do wnętrza budynku. Na ośmiu poziomach ulokowały się między innymi sklepy najlepszych światowych marek, delikatesy, rozmaite lokale gastronomiczne, market z wyposażeniem elektrycznym – i najdłuższe w Europie pozbawione podparcia schody ruchome o imponującej długości 48 metrów.

  • Za wolność i demokrację: kościół św. Pawła (Paulskirche)

    Kościół św. Pawła (Paulskirche), którego budowa została ukończona w 1833 roku, był pierwszym obiektem, jako odbudowano po wojnie wspólnymi siłami wschodu i zachodu. Bowiem ten kościół, jak żadne inne miejsce, jest symbolem lepszych Niemiec. Kościół był w 1848 roku miejscem obrad pierwszego niemieckiego Zgromadzenia Narodowego, podczas których powstały zręby dzisiejszej konstytucji Niemiec. Od 1948 roku kościół nie służy celom religijnym, lecz odgrywa rolę „kolebki niemieckiej demokracji”. Odbywają się tu gale wręczania nagród oraz imprezy polityczne i kulturalne – jak wręczenie Nagrody Goethego czy Nagrody Pokoju na Targach Książki we Frankfurcie.