• 0

Chemnitz – odkrycie modernizmu

Chyba żadnego innego miasta w Niemczech nie może określić trafniej jako „miasta modernizmu”. Rozkwit miasta przypada na czas modernizmu przemysłowego, który nadal nadaje impulsy dla dynamicznego rozwoju gospodarki i nauki w Niemczech, ale jednocześnie Chemnitz uosabia wpływy modernizmu kulturalnego i architektonicznego.

Po prawie całkowitym zniszczeniu w 1945 roku centrum miasta Chemnitz nigdy nie zostało w pełni odbudowane, co jednak nie powstrzymało władz NRD do zmiany nazwy miasta na Karl-Marx-Stadt. Stojący w centrum miasta wielki pomnik Karla Marksa, ważący 40 ton i wznoszący się na wysokość ponad siedmiu metrów, to chyba jedyne, co przypomina jeszcze tamte czasy. Ten przyciągający turystów obiekt jest wyceniony w bilansie miejskim na jedno euro i może właśnie dlatego autor „Kapitału” ma tak ponury grymas twarzy. Po zjednoczeniu Niemiec znani architekci Helmut Jahn, Christoph Ingenhoven i Hans Kollhoff zaprojektowali kompletnie nowe struktury śródmieścia. Modernizm jako zasada, ciągły rozwój, ruch i innowacyjność nadał nowemu centrum jego obecny wygląd: miejska przestrzeń spacerowo-handlowa z udanym połączeniem historii i teraźniejszości. Z Wysokiej Wieży (Hoher Turm) Starego Ratusza roztacza się najlepszy widok na rynek i panoramę ponad dachami miasta. Strażnik z wieży ratusza, od 1488 roku kronikarz i stróż miasta, do dzisiaj wita gości w tradycyjnej szacie i zabiera ich na wycieczkę przez stulecia historii miasta. Barokowy Dom Siegerta (Siegertsches Haus), bogato zdobiona hala targowa (Markthalle) i pływalnia miejska, monument modernizmu, przemieszane z pasażami handlowymi, gastronomią, terenami wypoczynkowymi i instytucjami kultury tworzą ze starym centrum uroczy kontrast z biurowcami i budynkami mieszkalnymi: centrum międzynarodowej klasy, wyróżnione nagrodą DIFA za śródmiejskie dzielnice.

O sukcesach gospodarki Chemnitz świadczą do dziś nie tylko liczne, imponujące obiekty przemysłowe, wspaniałe katedry industrializacji, ale również budynki mieszkalne z okresu grynderskiego, secesyjne wille i wiele budynków prywatnych i publicznych z epoki bauhausu. Poza tym Chemnitz może poszczycić się największą i najpiękniejszą dzielnicą z okresu grynderskiego w Europie – Kaßberg. Poza ciekawym centrum turyści doceniają szczególnie życie kulturalne w teatrach, muzeach, galeriach i sali koncertowo-widowiskowej Stadthalle, w której odbywają się regularnie festiwale i różne imprezy, jak również na znanych scenach kabaretowych Chemnitzer Kabarett przy Markthalle oraz Sachsenmeyer Kabarett. Niezwykłą instytucją jest muzeum Gunzenhauser z niezwykłym zbiorem dzieł modernizmu. Muzeum warto odwiedzić choćby z uwagi na jego gmach – była siedziba miejscowego banku, wybudowana w latach 1928–1930, to jeden z najlepszych przykładów stylu nowej rzeczowości Muzeum warto odwiedzić choćby z uwagi na jego gmach – była siedziba miejscowego banku, wybudowana w latach 1928–1930, to jeden z najlepszych przykładów stylu nowej rzeczowości – przejrzysty, prosty i nieskomplikowany. Atrakcją samą w sobie jest Dom Kultury DAStietz (Kulturhaus DAStietz), niegdyś dom handlowy, a dzisiaj jeden z najlepszych adresów dla miłośników kultury i sztuki, mieszczący Muzeum Przyrodnicze (Museum für Naturkunde), bibliotekę i Nową Galerię Saksońską (Neue Sächsische Galerie). I co piękne w tym mieście – tuż za rogiem czekają liczne restauracje, kawiarnie i kluby, oferujące bogaty program rozrywkowy, który na pewno spełni oczekiwania miłośników wszelkich imprez. Wizyta w Chemnitz jest przyjemnością pod każdym względem. A jeśli kiedyś znowu miniesz pomnik Karla Marksa, pamiętaj – byt określa świadomość. Zwłaszcza w Chemnitz.

Najciekawsze miasta

Dawny dawca nazwy miasta, które w latach 1953–1991 nazywało się Karl-Marx-Stadt, spogląda dzisiaj, jak się zdaje, z rozrzewnieniem na wydarzenia w nowym centrum. Potężny, wykuty z szarego granitu i uroczyście odsłonięty w 1971 roku Pomnik Karola Marksa (niem. Karl-Marx-Monument) autorstwa radzieckiego rzeźbiarza Lwa Kerbela był wówczas tłem dla pochodów i masowych imprez podczas wielu świąt i rocznic w byłej NRD. Jest drugim co do wielkości – po egipskim Sfinksie – wolnostojącym popiersiem na świecie.

Od grudnia 2007 roku po otwarciu „Muzeum Gunzenhausera” Zbiorów Sztuki w Chemnitz dla zwiedzających dostępna jedna z najważniejszych, prywatnych kolekcji sztuki.

Muzeum zawiera zbiory monachijskiego właściciela galerii sztuki Gunzenhausera, który w ciągu wielu lat zgromadził blisko 2500 dzieł 270 różnych artystów. Kolekcja obejmuje prawie 300 dzieł Ottona Dixa oraz drugi co do wielkości w Niemczech zbiór dzieł Karla Schmidta-Rottluffa, słynnego ekspresjonisty z Chemnitz i współzałożyciela ugrupowania artystycznego „Die Brücke” (pol. „Most”).

To wyjątkowe przeżycie sceniczne: teatr kukiełkowy w Luxorpalast oczarowuje każdego widza. Teatr dysponuje dwiema scenami: wielką salą i małą, intymną salką teatralną w piwnicy. Grane są przedstawienia dla bardzo młodych widzów od czterech lat, ale również dorośli i młodzież znajdą w urozmaiconym repertuarze teatru specjalną ofertę spektakli z udziałem marionetek, pacynek i szczególnie pięknych lalek na patyku.

Przed blisko 300 laty w Chemnitz natrafiono na las z kamienia – sensację z punktu widzenia nauk przyrodniczych i historii ziemi, która stanowi nierozwiązaną zagadkę do dzisiaj. Obecnie zbiór skamieniałych pni, powstałych przed 290 milionami lat w procesie nasycenia kwasem krzemowym, jest wystawiany w oszklonym dziedzińcu zabytkowego budynku DAStietz, przy czym posiadające naturalnie wygładzoną powierzchnię eksponaty są wyjątkowo piękne. Więcej informacji o ciekawej przeszłości i historii powstania Skamieniałego Lasu z Chemnitz można uzyskać w sąsiednim Muzeum Przyrodoznawstwa (Museum für Naturkunde).

Pokaż kolejne